“Teatri është fjala, është mendimi — kjo e ka mbajtur gjallë për shekuj, ku teatri ka mbijetuar përmes filozofisë së veprës.”
Kështu u shpreh piktori, skenografi dhe profesor Agim Zajmi në një intervistë në vitin 2009. Ai shtoi:
“Teatri mund të jetë i bukur edhe me gjëra të thjeshta, kur e do. Teatri është shtëpia ime.”
Agim Zajmi, artisti shumëdimensional dhe themeluesi i skenografisë moderne shqiptare
Kam shkruar për të më parë: një mik i dashur i babait tim, Skënder Selimi, bashkëpunëtor i ngushtë në skenografi dhe kostumografi. Të ngjashëm dhe megjithatë të kundërt në argumentet e tyre, të dy ishin frymëzues, pasionantë, kërkues dhe të përkushtuar ndaj artit shqiptar. Gjithmonë duke u sfiduar vetveten — madje deri në pikën që të ngjiteshin në skenë në moshën 70-vjeçare — për të realizuar një ëndërr të gjatë: rikthimin e baletit “Sheherazade” në një produksion spektakolar në Teatrin Kombëtar të Operës dhe Baletit. Atë moment, kur morën duartrokitjet, ata ndiheshin vërtet në shtëpi.
Ndërtimi i “Shtëpisë” së Teatrit Shqiptar
Si ndërtojmë një shtëpi, si e ngremë dhe si e mbrojmë? Nuk mund t’i pyes më drejtpërdrejt Profesor Gimi për këto pyetje, por besoj se di përgjigjen e tij. Ai na e la atë në themelet e skenografisë moderne shqiptare — me një trashëgimi prej mbi 300 skenografish.
Bashkëpunimi i tij më frytdhënës ishte me regjisorin Pirro Mani, me më shumë se 40 produksione. Skenografia e tij çliroi skenën nga rrëmujat e objekteve përshkruese. Ai krijoi skenografi që lindin dhe vdesin mbi skenë. Ai pranoi konventat teatrale, por ndërtoi një skenografi të gjallë me shpirtin e dramaturgut, regjisorit dhe aktorit. Ai besonte se:
“Teatri është art kolektiv. Duhet të jesh 50% regjisor për të mbetur 100% skenograf, dhe anasjelltas.”
Ai demonstroi këtë besim në produksionin e vitit 2009 të “Një Pamje nga Ura”, ku skena e zbrazët filloi të dridhej nën peshën e mendimit, mençurisë, lirisë dhe vizionit kërkues të një skenografi 71-vjeçar.
“Krijimtaria për Agim Zajmin është lumturi,” tha regjisorja Drita Agolli.
Aktori legjendar Naim Frashëri e quajti atë “Mjeshtër i Teatrit”, dhe Sandër Prosi përshkroi skenografinë e tij si “unaza floriri.”
Me të vërtetë, Artist i mbajti “Shtëpinë” gjallë përmes personalitetit të tij unik dhe talentit multidimensional — duke na lejuar të hyjmë në laboratorin krijues të një skenografi poetik, që zbuloi, si askush tjetër, sekretet dhe magjinë e artit të tij. Siç tha dikur artist dhe profesor Gazmend Leka:
“Agim Zajmi është një pikë referimi në skenografinë shqiptare.”
Profesori, Piktori, Vizionari
Si profesor në Akademinë e Arteve në Tiranë për dekada, ai formoi breza të tërë piktorësh me durim dhe thjeshtësi.
Si piktor, ai ekspozoi veprat e tij në Francë, Itali, Mbretëri të Bashkuar, Greqi, Turqi, Austri dhe vende të tjera. Një mjeshtër i ngjyrës dhe pëlhurës, ai krijoi peizazhe, kompozicione dhe portrete të shumta — ndër to:
“Valle Shqiptare,” “Fusha e Kosovës,” “Qielli qan për Shqipërinë,” “Përbindëshit e Maleve,” “Për Luftën në Kosovë,” “Portreti i një Gruaje,” “Vajza Kosovare,” “Emigrimi” dhe të tjera.
Më shumë në…
www.kultplus.com
November 2023
