Ky artikull është botuar fillimisht në Gazetën DRITA më 17 maj 1987 dhe më pas është ribotuar nga https://telegraf.al më 21 nëntor 2020. Ai paraqet një bisedë midis aktorit Andon Qesari dhe regjisorit të njohur të teatrit Piro Mani, duke reflektuar mbi bashkëpunimin historik midis regjisorit Piro Mani dhe skenografit Agim Zajmi në vënien në skenë të operës “Cuca e Maleve” (Vajza e Maleve).
Mesoni me shume per Agim Zajmin ne biografine e tij.
…AQ – Bashkëpunimi i rrallë i regjisorit Piro Mani dhe skenografit Agim Zajmi për vënien në skenë të Operas “Cuca e Maleve”
Ismail Kadare shkruan për Operan: “një sfinks ngrihet para fatit të njerëzve ‘Kanuni i Lashtë’”.
“Cuca e Maleve”, një dramë nga shkrimtari Loni Papa, ka hyrë në traditën më të mirë të teatrit shqiptar për dramaturgjinë e saj interesante, por mbi të gjitha për trajtimin regjisorial.
Ajo është renditur ndër shfaqjet më të suksesshme të “Teatrit Popullor” dhe është ndjekur me interes të veçantë nga mijëra shikues për një kohë të gjatë.
Çfarë rruge ndoqën regjisori Piro Mani dhe skenografi Agim Zajmi për vënien në skenë?
Këtë përgjigje do të përpiqemi ta bëjmë të qartë më poshtë, nëpërmjet një bisede me “Artistin e Popullit” Piro Mani, duke u përqendruar më shumë te spektakli teatral sesa te drama, për të cilën kritika ka folur gjerësisht…..
…A është kjo rastësi apo diçka tjetër?
AQ – A është kjo rastësi apo diçka tjetër?
PM – Sigurisht që jo. Me Agimin, siç thotë populli, “ylli shkëlqen” — shkëlqen shija dhe temperamenti ynë. Dhe kjo është e domosdoshme në artet interpretuese ku bashkëpunojnë një sërë autorësh. Pa një unitet ideo-estetik midis regjisë dhe skenografisë, nuk mund të pretendohet një zbulim regjisorial.
Në mendjen e regjisorit mund të lindin shumë ide, të mbështetura në një vepër dramaturgjike, të mbushura me vizionin e tij të brendshëm — personazhe, fragmente mizanskenash, ndriçim, zhurmë dhe shumë detaje — dhe megjithatë ai mund të mos arrijë ta mishërojë idenë përmes gjuhës regjisoriale. Kjo sepse ideja dhe zbulimi kërkojnë hapësirë skenike.
Skena, siç thoshte Proust, është si stadiumi për futbollistin; pa këtë stadium me dy porta me dimensione të caktuara, me rregulla dhe ndarje të përcaktuara, ai nuk do të ishte në gjendje të tregonte mjeshtërinë e tij. Prandaj, skenografia duhet të ketë të njëjtën thellësi angazhimi ndaj veprës si regjisia.
…Kujt i lindi të parit ideja per këtë zbulim
AQ – Kush e lindi i pari idenë për zbulimin?
PM – Nuk mund të them se ishte vetëm e imja; nëse e pyet Agimin, do të marrësh të njëjtën përgjigje. Siç theksova më sipër, krijimi i një shfaqjeje është bashkëpunim, është rezultat i punës së shumë artistëve: aktorë, skenografë, kompozitorë, ndriçues etj.
Zbulimi regjisorial është rezultat i bashkëpunimit, i bisedave, i shumë skicave, i shumë netëve pa gjumë, i shumë debateve midis regjisorit dhe skenografit. Nuk është kurrë krijim i njërit apo i tjetrit vetëm; mund të themi se ata frymëzojnë njëri-tjetrin.
Lexoni me shumë në https://telegraf.al
Për çdo informacion rreth veprave të disponueshme të Agim Zajmi, ju lutemi na kontaktoni.
